زنجان، پنجمین استان کشور از نظر متوسط درآمد خانوارهای شهری
بر اساس آمارهای سال ۱۴۰۴، استان زنجان با متوسط درآمد ۵۱۸ میلیون تومانی برای خانوارهای شهری، رتبه پنجم کشور را به خود اختصاص داده است. همچنین، این استان در شاخص هزینه خانوارهای شهری نیز در جایگاه چهارم قرار گرفته که نشان‌دهنده همگرایی بین درآمد و هزینه در این منطقه است.
مدیرکل امور اقتصادی و دارایی استان زنجان، خلیل قاسملو، اظهار داشت که حساب درآمد و هزینه خانوار یکی از طرح‌های کلیدی مرکز آمار ایران است که هر ساله وضعیت مالی خانوارها را بررسی اخبار امروز می‌کند. وی افزود که با استفاده از حساب‌های تولید استانی، مالیات‌های غیرمستقیم و استهلاک، درآمد قابل تصرف خانوارها محاسبه می‌شود و این درآمد بر اساس سهم درآمد ناشی از کار و ثروت در هر استان طبقه‌بندی و منتشر می‌گردد.
قاسملو توضیح داد که در بخش هزینه‌ها، ساختار هزینه خانوارها در استان‌های مختلف کشور بر اساس گروه‌های گوناگون مانند خوراکی‌ها و سایر اقلام هزینه‌ای مورد بررسی قرار می‌گیرد. این اطلاعات برای تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی در سطوح مختلف کشور بسیار حیاتی است.
وی با اشاره به اهداف برنامه هفتم پیشرفت کشور در زمینه کاهش نابرابری درآمدی، که شامل کاهش ۲۵ درصدی ضریب جینی در سطح کشور است، تأکید کرد که بررسی نحوه توزیع درآمد در استان‌ها می‌تواند در ارزیابی وضعیت موجود و تدوین سیاست‌های مناسب مؤثر باشد.
مدیرکل امور اقتصادی و دارایی استان زنجان خاطرنشان کرد که رتبه استان در شاخص درآمد خانوارهای شهری بهبود یافته و از جایگاه ششم در سال ۱۴۰۳ به رتبه پنجم در سال ۱۴۰۴ ارتقا یافته است. متوسط درآمد خانوارهای شهری زنجان از ۳۶۰ میلیون تومان در سال ۱۴۰۳ به ۵۱۸ میلیون تومان در سال ۱۴۰۴ افزایش یافته است. در مقایسه، تهران با ۷۲۱ میلیون تومان بیشترین و سیستان و بلوچستان با ۲۸۳ میلیون تومان کمترین متوسط درآمد خانوارهای شهری را داشته‌اند.
در خصوص خانوارهای روستایی، زنجان در سال ۱۴۰۴ با متوسط درآمد ۲۴۷ میلیون تومان، رتبه هفتم کشور را کسب کرده که نسبت به سال قبل تغییری نداشته است.
قاسملو همچنین به وضعیت هزینه خانوارها اشاره کرد و گفت: «زنجان در سال ۱۴۰۳ از نظر هزینه خانوارهای شهری رتبه دوم کشور را داشت، اما در سال ۱۴۰۴ با بهبود جایگاه خود به رتبه چهارم رسیده است که این موضوع در کنار وضعیت درآمدی استان، نشان‌دهنده همگرایی بیشتر درآمد و هزینه خانوارهای شهری است.» او افزود که تهران با متوسط هزینه ۵۷۷ میلیون تومان بیشترین هزینه خانوارهای شهری را به خود اختصاص داده است. زنجان در شاخص هزینه خانوارهای روستایی در سال ۱۴۰۴ رتبه هفتم کشور را کسب کرده که نسبت به رتبه ششم سال قبل، یک پله کاهش داشته است.
وی در مورد نسبت هزینه به درآمد خانوارها بیان کرد که در سال ۱۴۰۴، این نسبت در خانوارهای روستایی هرمزگان به ۱۱۰ درصد رسید، به این معنی که هزینه‌ها از درآمد بیشتر بوده است. این نسبت در خانوارهای روستایی زنجان حدود ۸۰ درصد و در خانوارهای شهری حدود ۸۳ درصد گزارش شده است.
قاسملو به تغییرات ضریب جینی در استان‌ها نیز اشاره کرد و گفت که آمارهای سال ۱۴۰۴ نسبت به سال قبل نشان می‌دهد که ضریب جینی در مناطق شهری برخی استان‌ها افزایش یافته، اما در مناطق روستایی بهبودهایی مشاهده شده است.
او تأکید کرد که افزایش متوسط درآمد خانوار لزوماً به معنای بهبود توزیع درآمد نیست و ممکن است با افزایش نابرابری همراه باشد. به عنوان مثال، در برخی استان‌ها با وجود پایین بودن متوسط درآمد، توزیع درآمد مناسب‌تر است، در حالی که در تهران با وجود درآمد بالا، نابرابری درآمدی نیز بیشتر است.
مدیرکل امور اقتصادی و دارایی استان زنجان در پایان گفت که بررسی روند تغییرات درآمد و هزینه خانوارها در استان‌ها طی سال‌های گذشته، به‌ویژه در شرایط اقتصادی کنونی، می‌تواند مشخص کند کدام استان‌ها از نظر معیشتی بهبود یافته‌اند و کدام استان‌ها با شرایط نامطلوب‌تری مواجه شده‌اند. او افزود که با همکاری کارشناسان و تحلیل آمارهای گذشته می‌توان تحلیل‌های دقیق‌تری ارائه داد و از نتایج آن در برنامه‌ریزی‌های اقتصادی استان بهره برد.